To może być szok dla wszystkich 😱

Rząd planuje wdrożenie nadzwyczajnych rozwiązań mających na celu obniżenie cen paliw na krajowym rynku, co spotkało się z zastrzeżeniami prawnymi ze strony Komisji Europejskiej. O szczegółach programu poinformował premier Donald Tusk, natomiast stanowisko organów unijnych przekazały służby prasowe Komisji w rozmowie z mediami.

Założenia rządowego programu „CPN”
Sprzeciw Komisji Europejskiej wobec obniżki VAT
Warunki polityczne i skala obniżek
Wpływ sytuacji międzynarodowej na polski rynek
Założenia rządowego programu „CPN”
Premier Donald Tusk poinformował w czwartek o wdrożeniu pakietu „CPN” (Ceny Paliw Niżej), którego celem jest szybka redukcja cen detalicznych na stacjach benzynowych. 

„Polski rząd dzisiaj o godzinie 18:00 na nadzwyczajnym posiedzeniu podejmie cały pakiet decyzji, aby […] mieć maksymalny wpływ na to, co możliwe, co w naszym zasięgu tutaj w Polsce, by ceny paliw były najniższe z możliwych w sytuacji dramatycznego wzrostu cen paliw na świecie” – oświadczył szef rządu. 

Kluczowym elementem planu jest obniżenie stawki podatku VAT na paliwa z 23% do 8% oraz redukcja akcyzy do minimalnych poziomów dopuszczalnych w Unii Europejskiej. 

Rząd argumentuje, że nadzwyczajna sytuacja geopolityczna wymaga podjęcia zdecydowanych kroków w celu ochrony polskiej gospodarki przed skutkami inflacji paliwowej.

Sprzeciw Komisji Europejskiej wobec obniżki VAT
Komisja Europejska, w stanowisku przekazanym redakcji RMF FM, stwierdziła, że planowane obniżenie stawki VAT na paliwa silnikowe narusza obowiązujące przepisy wspólnotowe. 

Rzeczniczka KE ds. podatkowych, Louise Bogey, wyjaśniła jednoznacznie, że „dyrektywa VAT nie przewiduje możliwości zastosowania obniżonej stawki na dostawy paliw silnikowych”. Choć niedawna reforma przepisów zwiększyła elastyczność państw członkowskich, paliwa kopalne zostały z niej wyłączone. 

„Niedawna reforma stawek […] zapewniła państwom członkowskim większą elastyczność […] w tym możliwość stosowania obniżonych stawek VAT na dostawy energii elektrycznej i gazu ziemnego już od 5 proc. Paliwa kopalne nie znajdują się jednak na tej liście” – doprecyzowała Bogey. 

Warunki polityczne i skala obniżek
Realizacja zapowiedzi rządu o obniżce o 1,20 zł na litrze zależy od tempa prac legislacyjnych oraz postawy opozycji i głowy państwa. Premier Tusk podkreślił, że przy współpracy wszystkich ośrodków władzy zmiany wejdą w życie niemal natychmiast. 

„Jeśli wszystkie te organy: Sejm, Senat i Prezydent zechcą wesprzeć nas w tej pracy, to jeszcze przed świętami wielkanocnymi wszyscy powinniśmy zobaczyć ceny obniżone o około 1.20 zł na litrze każdego z paliw” – zadeklarował premier. 

W ramach pakietu akcyza na benzynę miałaby spaść o 29 groszy, a na olej napędowy o 28 groszy na litrze. O ile korekta akcyzy do unijnego minimum jest dopuszczalna, o tyle spór o VAT może skutkować interwencją Trybunału Sprawiedliwości UE.

Donald Tusk | Anita Walczewska/East news
Wpływ sytuacji międzynarodowej na polski rynek
Rządowa strategia osłonowa jest bezpośrednią reakcją na eskalację napięć militarnych na Bliskim Wschodzie, które destabilizują światowe rynki surowców. 

Premier zaznaczył, że Polska podejmuje działania „w sytuacji, na którą nie mamy wpływu, tam w Iranie i na Bliskim Wschodzie”. Zdaniem szefa rządu, pakiet „CPN” ma stanowić barierę chroniącą konsumentów przed zewnętrznymi szokami cenowymi.

Eksperci rynkowi zwracają uwagę, że drastyczne skoki cen ropy zmuszają rządy krajowe do poszukiwania niestandardowych rozwiązań fiskalnych. Jednocześnie wskazują na ryzyko prawne związane z jednostronnym obniżeniem podatku VAT, co może doprowadzić do wszczęcia procedury naruszeniowej przeciwko Polsce, jeśli Warszawa nie uzyska specjalnej zgody od Rady Europejskiej.