CBA w Ministerstwie Klimatu. Śledczy zabezpieczają dokumenty ws. „Czystego Powietrza”

Krótko po rozpoczęciu dnia pracy do siedziby resortu weszli funkcjonariusze. To nie była rutynowa kontrola, lecz szeroko zakrojona akcja prowadzona na polecenie europejskich śledczych.

Czytaj też: Dlaczego Nawrocki nie spotkał się z Macronem? Dwie wersje i rosnące napięcie
Skoordynowana akcja służb w Ministerstwie Klimatu i Środowiska
We wtorek rano funkcjonariusze Centralnego Biura Antykorupcyjnego weszli do siedziby Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz do biur funduszy ochrony środowiska w całym kraju. Działania prowadzone są na polecenie Prokuratury Europejskiej i dotyczą podejrzeń poważnych nieprawidłowości przy wydatkowaniu środków unijnych.

Akcja objęła nie tylko Warszawę, ale także inne jednostki administracji publicznej. W czynnościach uczestniczą również przedstawiciele Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych.

Z uwagi na liczne pytania dziennikarzy informuję, że na polecenie Prokuratury Europejskiej funkcjonariusze CBA zabezpieczają od rana dokumentację z okresu od 1 czerwca 2021 roku dotyczącą programu ‘Czyste Powietrze’” – przekazał rzecznik.

Śledczy koncentrują się na decyzjach podejmowanych od czerwca 2021 roku, czyli w okresie intensywnego wdrażania programu finansowanego ze środków unijnych.

Błędy w „Czystym Powietrzu” pod lupą śledczych
Pod szczególną analizą znalazł się program „Czyste Powietrze”. Według informacji przekazanych przez resort, kluczowe znaczenie mają zmiany wprowadzone w latach 2022–2023.

„W 2022 roku przeprowadzono znaczące zmiany w programie ‘Czyste Powietrze’, wprowadzając prefinansowanie bez niezbędnych zabezpieczeń, a w 2023 roku zniesiono limity kosztów jednostkowych dla termomodernizacji” – wskazał rzecznik ministerstwa.

Zdaniem urzędników właśnie te decyzje mogły otworzyć drogę do nadużyć. Nieuczciwe firmy wykorzystywały luki w systemie, pobierały zaliczki i znikały bez wykonania prac.

Setki postępowań i realne straty beneficjentów programu
Skala problemu jest znacząca. Obecnie toczy się około 700 postępowań związanych z nieprawidłowościami. Wiele z nich rozpoczęło się po sygnałach przekazywanych przez pracowników funduszy ochrony środowiska.

Nieprawidłowości dotknęły przede wszystkim beneficjentów programu, czyli osób chcących przeprowadzić termomodernizację swoich domów. Zamiast oszczędności część z nich poniosła poważne straty finansowe.

W 2024 roku program został czasowo wstrzymany. Po wprowadzeniu nowych zabezpieczeń wznowiono go w 2025 roku. Zmiany miały zwiększyć bezpieczeństwo beneficjentów programu i ograniczyć ryzyko nadużyć.

Śledczy wracają jednak do wcześniejszych lat. Analizują dokumentację i decyzje administracyjne, które mogą wskazać, czy doszło do niedopełnienia obowiązków lub działań umożliwiających wyprowadzanie środków unijnych.